Najwyższa Izba Kontroli pod lupę tym razem wzięła gospodarowanie pustostanami w Warszawie. Znamy już wyniki kontroli. Są pochwały, ale i uwagi.

Gdy spojrzymy na opublikowane dane z ostatniego spisu powszechnego zobaczmy, że ponad 12 proc. wszystkich mieszkań w Polsce stanowią pustostany, czyli lokale niezamieszkałe. Należą one zarówno do właścicieli prywatnych, jak również są w zasobach miejskich. W Warszawie wg wspomnianego spisu pustostany stanowią aż 1/5 wszystkich mieszkań.

Najwyższa Izba Kontroli przyjrzała się dokładnie gospodarowaniu w stolicy właśnie pustostanami.

Jakie są wnioski pokontrolne?

- Władze Warszawy prawidłowo gospodarowały pustostanami. Miasto racjonalnie wydatkowało środki na utrzymanie i poprawę stanu technicznego pustostanów – w latach 2020-2023 (I kwartał) wyremontowano ponad 4,6 tys. lokali i przeprowadzono kompleksowe modernizacje 39 budynków mieszkalnych. NIK zwraca jednak uwagę, że w Wieloletnim Programie Gospodarowania Mieszkaniowym Zasobem m.st. Warszawa na lata 2021-2025 nierzetelnie określono wskaźniki, gdyż nie wyznaczono precyzyjnych terminów ich realizacji lub nie określono udziału dzielnic w ich wykonaniu. Stwarza to ryzyko nieosiągnięcia celów programu. Ponadto Prezydent Warszawy nie zapewnił rzetelnego ewidencjonowania zasobu mieszkaniowego w nowym systemie teleinformatycznym – czytamy w komunikacie NIK-u.

Liczba pustostanów

Wato zwrócić uwagę na dokładne dane dotyczące liczby pustostanów i ich zagospodarowania. Wg przedstawionych danych w Warszawie na koniec 2022 r. znajdowało się 81,2 tys. miejskich lokali mieszkalnych, w tym 9,6 tys. stanowiły pustostany. Tylko 2,8 tys. spośród nich nadawało się do zasiedlenia. Pozostałe pustostany były niezdatne do zamieszkania z powodu bardzo złego stanu technicznego, część znajdowała się w budynkach przeznaczonych do rozbiórki. Z tego względu, poprawa stanu technicznego mieszkań z zasobu miasta jest kluczowa dla zaspokajania potrzeb mieszkaniowych.

Wydatki poniesione na remonty

Jak informuje NIK łączne wydatki poniesione w latach 2020-2023 (I kwartał) we wszystkich dzielnicach na remonty i modernizacje pustych lokali i budynków mieszkalnych wyniosły ponad 216 mln zł, w tym 70,2 mln zł zostało sfinansowane z rezerwy celowej budżetu miasta a 59,5 mln zł ze środków Funduszu Dopłat Banku Gospodarstwa Krajowego. Wyremontowano za tę kwotę w sumie 4629 pustych lokali mieszkalnych i poddano kompleksowej modernizacji w sumie 39 budynków mieszkalnych wyłączonych z eksploatacji.

Cztery kategorie mieszkań

W stolicy rynek mieszkań społecznych jest podzielony na cztery kategorie: A,B,C,D. Co one oznaczają? Jak wyjaśnia NIK - W segmencie A znajdują się mieszkania wynajmowane w ramach najmu socjalnego. W segmencie B są mieszkania wynajmowane na czas nieoznaczony. Łącznie segment A i B tworzyły tzw. mieszkania komunalne. Ponadto, w segmencie A i B mieściły się mieszkania przeznaczone na realizację programów społecznych. Kierowano je m.in. do osób zagrożonych wykluczeniem mieszkaniowym np. cudzoziemców, repatriantów, usamodzielniających się wychowanków pieczy zastępczej, osób w kryzysie bezdomności, osób z niepełnosprawnościami czy zaburzeniami psychicznymi. Kryteria określające kto może zostać najemcą w ramach segmentów A i B określała uchwała w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Warszawy. Segment C stanowiły mieszkania wynajmowane przez TBS oraz mieszkania pozostające w zasobie zarządu mienia miasta, czy też mieszkania wynajmowane przez Społeczną Agencję Najmu. Ostatni z segmentów – segment D – to mieszkania planowane do realizacji w ramach instytucjonalnego najmu np. w ramach rządowego programu Mieszkanie Plus.

Zalecenia pokontrolne NIK-u

• wzmocnienie nadzoru nad realizacją Wieloletniego Programu Gospodarowania Mieszkaniowym Zasobem m.st. Warszawy na lata 2021-2025, w celu zapewnienia osiągnięcia zaplanowanych wartości wskaźników dotyczących gospodarowania pustostanami;

• wzmocnienie nadzoru nad prowadzoną przez dzielnice weryfikacją i aktualizacją danych w systemie SEiZBiL;

• podjęcie działań usprawniających weryfikację i aktualizację danych w systemie SEiZBiL, m.in. poprzez określenie zakresu danych wymagających obowiązkowej weryfikacji lub aktualizacji, a także terminu i osób odpowiedzialnych za realizację tych zadań;

• kontynuowanie działań w celu zmniejszenia liczby pustych lokali mieszkalnych nienadających się do zasiedlenia, w szczególności poprzez doprowadzenie do poprawy ich stanu technicznego oraz rozstrzygnięcie obciążających je roszczeń;

• doprowadzenie do zdefiniowania pojęcia pustostanu w wieloletnim programie gospodarowania mieszkaniowym zasobem miasta.

fot. pixbay